محفل کتاب استاد سید حجت ذاکر و مهندس علیرضا قم چی در نشست دیار آشنا- سخن آشنا

محفل کتاب استاد سید حجت ذاکر و مهندس علیرضا قم چی در نشست دیار آشنا- سخن آشنا

در ادامه سلسله نشست‌هایی که به همّت مجمع خویی‌های مقیم تهران تحت عنوان دیار آشنا- سخن آشنا برگزار می‌شود، مراسمی در روز دوشنبه 13 آذر‌ماه 1396 به منظور معرفی و رونمایی آثار ارزشمند استاد سید حجت ذاکر در زمینه ریاضیات و آقای مهندس علیرضا قم چی در زمینه زلزله شناسی اختصاص داشت.

در ابتدای این مراسم آقای محمد علی انصاریان مدیر عامل مجمع خویی‌های مقیم استان تهران طی سخنانی که با شعر:

بنام آنکه جان را فکرت آموخت *** چراغ دل به نور دانش افروخت

توانایی که در یک طرفه العین *** ز کاف و نون پدید آورد کونین

شروع شد، ضمن خوش‌آمدگویی به حضار، دوستان و علاقه مندان به برنامه دیار آشنا-سخن آشنا به بیان اهداف برگزاری و جایگاه این برنامه پرداخت و اینکه این نشست‌ها با توجه خاص به موضوعات ادبی و فرهنگی اجتماعی، مورد استقبال قرار گرفته و تاکنون در چندین زمینه منجمله آشنایی با شمس تبریزی، مسائل خانواده ، رونمایی از آثار استادان چون جناب آقای محمدحسن ناصحی، جناب آقای سعیدی، جناب آقای انزابی‌پور و بهره گیری از آثار این بزرگواران با عطر شهر دارالصفای خوی، مشام خود را نوازش داده ایم.

انصاریان اظهار داشت در این برنامه با آثار دو چهره نامدار فرهنگی و علمی و آموزشی دیار آشنا و سخن آشنا، از جمله اثر آقای سید حجت ذاکر استاد نامدار ریاضیات و صاحب نظر در این زمینه و سپس آثار محقق سخت‌کوش رشته فیزیک و ریاضی آقای مهندس علیرضا قم چی بیشتر آشنا خواهیم شد.

وی با بیان زمانبندی مراسم که به دو بخش یک ساعته برای معرفی آثار مهندس قم چی و اثر استاد ذاکر اختصاص داده شده است، اشاره نمود.  

انصاریان در ادامه سخنان خود به معرفی اجمالی مهندس قم چی بدین سان پرداخت.

جناب آقای مهندس علیرضا قم چی در سال 1358 در یک خانواده اصیل خویی به دنیا آمده است. پدر ایشان دکتر حسین قم چی و مادرشان بانو فاطمه محتشم از اهالی ارومیه هستند. شادروان دکتر حسین قم چی پزشکی مسئول و مهربان و حاذق بودند که دستگیری ایشان از بیماران بی بضاعت از خصوصیات بارز آن بزرگوار بود.

آقای مهندس علیرضا قم چی پس از اخذ مدرک دیپلم رشته ریاضی فیزیک وارد دانشگاه شده و پس از گذراندن دوره‌های کارشناسی و کارشناسی ارشد تا مقطع دکترا ادامه تحصیل داده است. ایشان پس از رسیدن به کارشناسی وارد وزارت نفت شده و در زمان تحصیل و اشتغال به کار از اساتید داخلی و خارجی این رشته بهره فراوان برده است.

آقای قم چی شخصیتی سختکوش و جستجوگر دارد ایشان پس از یک دهه تلاش در بخش کنترل کیفیت صنعت نفت در اهواز به تهران منتقل شده و در بخش پردازش و تفسیر مشغول به کار شده‌اند و با توجه به این تجربه و تخصص، همزمان در دانشگاه مشغول تدریس می‌باشند.

تالیفات و ترجمه ایشان در رشته مهندسی نفت و علوم وابسته شامل 3 کتاب می‌باشد که همگی با تائید علمی و حمایت مالی وزارت نفت به چاپ رسیده است و این کتابها در مقطع کارشناسی ارشد و دکترا در دانشگاهها و موسسات آموزش عالی در حال تدریس است.

از دغدغه های ایشان بحران مخاطرات طبیعی زمین و آب می‌باشد که در این زمینه کتابی با نظر پروفسور بهرام عکاشه به رشته تحریر در آورده است.

همسر آقای قم چی سرکار خانم مهندس آیسان غفارزاده از خانواده های اصیل ارومیه هستند که در بخش فناوری اطلاعات و ارتباطات وزارت علوم به کار اشتغال دارند و آقای قم چی موفقیت های خودشان را بعد از خداوند مرهون همراهی همسر خود می‌دانند.

در ادامه مراسم سرکار خانم فاطمه سادات طباطبایی نیا کارشناس صنعت نفت از دانشجویان قبلی و همکار فعلی آقای قم چی در مورد آقای قم چی که ایشان شخصیتی سختکوش و پرتلاش در تمامی زمینه‌های کاری خود دارند را بیان نمودند. و نیز همسر آقای قم چی، سرکار خانم آیسان غفارزاده از پشتکار و سخت کوشی و پرانرژی بودند همسرشان در زمینه کاری و همچنین در مورد کتاب جدید آقای قم چی که زحمات زیادی برای تالیفات و ترجمه آن کشیده اند سخنانی را بیان نمودند.

آقای انصاریان با تشکر از حضور خانواده محترم ذاکر که در این مراسم شرکت داشتند از آقای قم چی خواست که برای معرفی خود و آشنایی بیشتر همشهریان با ایشان و ایراد سخنان خود بپردازد.

در ادامه مراسم مهندس قم چی با خوش آمدگویی به حضار، همشهریان خویی و پیشکسوتان و اساتید به خاطر حضور گرم خود در این مراسم تشکر نمودند. همچنین ایشان از استاد بزرگوار خود و پدر علم زلزله شناسی ایران جناب آقای دکتر بهرام عکاشه قدردانی نمودند. وی در ادامه سخنان خود از دغدغه‌های بحران مخاطرات طبیعی زمین و بحران آب که در این زمینه کتابی با نظر پروفسور بهرام عکاشه که به رشته تحریر در آورده است توضیحات اجمالی را بیان نمودند. همچنین ایشان مطالبی را در مورد گسل‌های زلزله بر روی نقشه ایران به حضار نشان داده و خاطر نشان کردند که این گسل‌های نشان دهند مکانی های هستند که در آنها زلزله می تواند رخ دهد. همچنین وی در مورد غیر قابل پیش بینی زلزله و نیز عدم استحکام ساختمان های ساخته شده در کشور مطالبی را بیان نمودند.

 

 

 

در ادامه مراسم آقای انصاریان نیز خیر مقدمی خدمت آقای علی فتح ‌الله ‌زاده ‌خویی (مدیرعامل سابق استقلال تهران) بخاطر حضور گرم و صمیمی ایشان در این مراسم داشتند. و نیز آقای فتح الله زاده خویی از حضور همشهریان خویی در این مراسم قدرانی نمودند.

آقایان آقازاده و دکتر مجتبی قدیری معصوم نیز در مورد زلزله و بحران آب سخنانی را ایراد نمودند.

آقای انصاریان در ادامه سخنان خود به معرفی استاد ذاکر بدین سان پرداخت.

جناب آقای سید حجت ذاکر در سال 1311 در شهر دارالصفای خوی به دنیا آمدند و پس از ازدواج با یکی از بستگان خود که بانویی مهربان و مدیر و مدبر هستند چهار پسر و یک دختر به دنیا آورده اند که همگی با تحصیلات عالی افرادی موفق در حوزه تعلیم و تربیت، علوم دینی و تولید نوآوری در جامعه به شمار می‌روند که مایه مباهات خانواده و همشهریان هستند.

استاد ذاکر پس از گذراندن دوره‌های کارشناسی علوم و تربیتی، ریاضی کارشناسی ارشد حدود 30 سال در دبیرستان‌های خسروی، شمس، امیرکبیر و خاقانی خوی و 15 سال تا اواخر سال 1379 در دانشگاه آزاد واحد مرکز به تدریس ریاضیات و تحقیق اشتغال داشتند.

استاد ضمن برخورداری از محضر اساتیدی مانند پروفسور هشترودی و سایر بزرگان این حوزه از خبرویت ویژه‌ای در ارتباط با کار جوانان و دانشجویان در رشته ریاضیات دارند و از عمارت خاصی در روش تدریس ریاضیات برخوردارند و کتابی در زمینه آموزش ریاضیات در دانشگاه به چاپ رسانده اند که چندین بار تجدید چاپ شده است.

استاد با ظرافت و باریک بینی خاصی که دارند آشنایی وسیعی با مفاخر فرهنگی و اجتماعی شهر دارالصفای خوی دارند که امیدواریم امروز به اختصار و در فرصت دیگری به طور مشروح از این تجربه و دانش بهره بگیریم.

در ادامه مراسم دکتر سیدطه مرقاتی عضو هیأت علمی دانشگاه تهران و همچنین عضو هیأت امنای مجمع، با ابراز خیرمقدم به حضار محترم، هدف سلسله نشست‌های دیار آشنا را ارج نهادن به زحمات و خدمات فرهنگی و علمی مشاهیر خوی دانست و از پذیرش دعوت به حضور در این نشست توسط استاد ذاکر و مهندس قم چی قدردانی نمود. همچنین ایشان یادی از مرحوم دکتر قم چی که از پزشکان خویی بودند و در مجمع خویی‌های حضور پیدا کرده و از راهنمایی‌های ایشان استفاده می‌کردند را بیان نمودند.

دکتر مرقاتی در ادامه سخنان خود متنی را با عنوان تجلیل از مقام معلم تقدیم استاد ذاکر نمود و سخنان خود را بدین سان آغاز کرد.

اجازه می خواهم عرایضم را در محضر معلم بسیار عزیزم جناب آقای میر حجت ذاکر که خدایش طول عمر دهاد با این بیت محمد حسین نظیری نیشابوری ( متوفای1021 ق) آغاز کنم :

درس معلم ار بود زمزمه‌ی محبتی             جمعه به مکتب آورد طفل گریزپای را

بسیار خرسندم که حضرت استاد به این شاگرد کمترین خود اجازت فرمودند در قالب محفل انس و ادب ؛دیار آشنا ؛ سخن آشنای مجمع خویی‌ها و معرفی آثار علمی ایشان بتوانیم عرض ارادتی به محضرشان داشته باشیم و به بیان امام الموحدین ، علی ابن ابی طالب ( علیه آلاف التحیه والثنا) که فرمود مَن عَلَّمَنِی حَرفاً فَقَد صَیَّرَنِی عَبداً در نهایت تواضع ادای دینی باشد هرچند ذره ای در برابر دریا سالهای 1354 تا 1357 دبیرستان خسروی که این‌جانب دانش‌آموز رشته ریاضی – فیزیک آن بودم دبیری را پذیرا بود که از دیگر معلمان ریاضی تمایز داشت . این شخصیت ممتاز کسی نبود جز سلاله السادات آقای میر حجت ذاکر که علاوه بر بعد تعلیمی با رفتار و کردار خویش در بعد تربیتی هم سرآمد اقران خود بود .

اما در بعد علمی : بارزترین ویژگی استاد تسلط کافی و دانش عمیق در شاخه‌های مختلف ریاضیات بود . یادم نمی‌رود پس از پایان هر کلاس برای پاسخ به سؤالات دانش آموزان وقت کافی صرف می‌کرد و با دقت تمام و بیان شیوا و استدلال لازم پاسخ می‌گفت .

ویژگی دیگر آقای ذاکر این بود که علاوه بر تدریس محتوای درسی تعیین‌شده ، برای فعالیت بیشتر دانش آموزان مسئله‌هایی را طراحی می‌کرد که کاملاً بکر و ابداعی خودشان بود. می‌فرمود من گاهی برای طرح مسئله ای ساعت‌ها وقت اختصاص می‌دهم و با همان جدیت انتظار داشت دانش آموزان برجسته پاسخ دقیق را برای استاد بیاورند . جالب اینجا بود که آقازاده ایشان آقای سید هادی ذاکر که سالها باهم هم‌کلاس بودیم جزء فعالان در حوزه حل مسئله‌های فوق‌برنامه بود ولی در منزل کوچک‌ترین کمک را از پدر نمی‌توانست دریافت کند و می‌بایست تمام تلاش خود را می‌کرد و در صورت مواجهه با اشکال سر کلاس هنگام حل مسئله مشکل خود را مرتفع می‌ساخت .

سید هادی برای استاد مانند دیگر شاگردان کلاسش بود و یا به عبارت رساتر استاد همه شاگردان کلاس درس خود را مانند سید هادی فرزند خود می‌دانست

اما در بعد تربیتی استاد ذاکر کمتر زبان به نصیحت می‌گشود و سعی می‌کرد با رفتار خود در مخاطبش که شاگردانش بودند تأثیر بگذارد . شاید این گفتار امام علی علیه‌السلام نصب العینشان بود که فرمود : بی‌ارزش‌ترین دانش دانشی است که بر سر زبان باشد وبرترین علم ، علمی است که در اعضا و جوارح آشکار گردد . چند مورد به‌اختصار اشاره می‌کنم .

1- وقار و سکینه و به تعبیر قرآن هدیه الهی بود برایشان و از این رو در عداد مومنان قرار می گرفت و می گیرد :هُوَ الَّذی اَنزَلَ السَّکینَةَ فی قُلوبِ المُؤمِنینَ لِیَزدادُوا ایمانًا مَعَ ایمانِهِم

و به بیان امام علی علیه‌السلام چه زیباست که عالم لباس وقار بر تن کند و او را همه عالم باوقار بشمارند : وقار الحلم زینه العلمیا فرمود :جَمالُ الرّجُلِ الوَقارُ

2- اخلاص در عمل : تدریس در کلاس می‌تواند به انگیزه‌های متفاوتی باشد مادی و یا معنوی . استاد ما سعی می‌کرد وظایف معلمی خود را درنهایت خلوص به دانش‌آموزانش القا کند و چه نیکو ، اخلاص عمل را از مولایش علی علیه‌السلام آموخته بود .

از علی آموز اخلاص عمل                  شیر حق را دان منزه از دغل

3- عدالت رفتاری : تبعیض یکی از آفت‌های جان‌سوز تربیتی است . دانش آموزان در سنینی به کسب علم می‌پردازند که ازنظر روحی بسیار حساس‌اند و مانند گل با کوچک‌ترین حرکت ناسنجیده پژمرده می‌شوند و شاید برای همیشه فاتحه درس‌و مشق را بخوانند و مسیر زندگی‌شان را تغییر دهند . استاد ما جزء معلمان شاخص در رعایت رفتار عادلانه بین دانش آموزان بود . و چون فرزند دلبندشان سالها در کنار دیگر دانش آموزان در محضر پدر به کسب دانش می‌پرداخت کوچک‌ترین رفتار تبعیض‌آمیز از دید حساس دیگران پوشیده نمی‌ماند .

بنده در این محضر مبارک شهادت می‌دهم که آقای ذاکر در همه سالهای تدریس توانست عدالت رفتاری را در حد اعلی مراعات کند.

4- امانت‌داری : شاگردان هر معلمی امانت الهی هستند که چند صباحی در اختیار معلمان و استادان خود قرار می‌گیرند . عمری که یک دانش‌آموز در پای درس معلم خود صرف می‌کند هرگز بازگشتنی نیست . اگر خدای‌ناکرده به بطالت بگذرد حق‌الناسی است بر گردن معلمی که نتوانسته امانت‌دار امینی باشد . این حق قابل جبران و تکرار هم نیست . استاد ما به اعتراف همه شاگردانش در همه ادوار مختلف امانت‌داری مورد اعتماد بودند و شاگردانی که تربیت‌کرده‌اند بهترین گواهی است بر این مدعا .

سخنم را بادعایی از امام سجاد (علیه السلام) پایان می دهم :اللّهُمَّ اغفِر مَنْ عَلَّمَنِي خَيْراًأَوْتَعَلَّمَ مِنِّي عِلْماً

پسر استاد ذاکر آقای سید هادی ذاکر نیز در ادامه مراسم از همشهریان خویی که در این مراسم شرکت نموده بودند قدرانی و تشکر نمودند. ایشان از خصوصیات اخلاقی و شخصیت بارز و منحصربفرد پدربزرگوارشان و نیز خاطراتی که با ایشان داشتند، سخنانی را بیان نمودند. همچنین ایشان از مادربزرگوارشان که مادری مدبر و مدیر و زحمتکش بودند قدرانی نمودند.

آقای دکتر قدیری معصوم نیز از استاد ذاکر که نه استاد ریاضیات برایشان بلکه استاد درس زندگی و افتادگی بودند، قدرانی نمودند. همچنین برادر و داماد و نوه‌های استاد ذاکر به نوبت از خصوصیات اخلاقی و شخصیت بزرگوار استاد که الگو آنان در تمامی مراحل زندگی و پشتیبان و تکیه گاه شان در زندگی بوده و هست سخن گفتند.

در ادامه مراسم استاد ذاکر طی سخنانی از تمامی آقایان و خانم های که در مراسم حضور داشتند قدردانی و تشکر نمود و همچنین قدرانی ویژه ای از آقایان دکتر مرقاتی، مهندس انصاریان و دکتر فتح زاده خویی بابت برگزاری این مراسم داشت. ایشان در ادامه سخنان به معرفی خود بصورت اجمالی پرداخت.

من در 15 خرداد سال 1311 شمسی در محله ی شهانق به دنیا آمده ام. پدرم، مرحوم میر مهدی ذاکر، کارمند اداره ی اقتصاد ( دارایی فعلی) خوی بود. من 4 برادر و 3 خواهر دارم که یکی از برادرهایم فوت شده است. دو ه ی ابتدایی را در دبستان فردوسی خوانده ام. آن موقع مدیر آقای حاج حسن کشاورز و ناظم هم آقای زین العابدین نژاد بود. سیکل اول را در دبیرستان خسروی گذرانده و بعد از آن دو سال در دانشسرای مقدماتی ارومیه ادامه ی تحصیل دادم. در سال 1330 خدمت معلمی را شروع کردم. اول شش ماه در قره ضیا ءالدین خدمت کردم. برای ادامه ی کار، تابستان را در دایره ی حسابداری اداره ی فرهنگ خوی (آموزش و پروش فعلی) مشغول به کار شدم و از مهرماه به عنوان ناظم به دبستان فردوسی رفتم.

سال 1339 از دانشسرای عالی تهران در رشته ی ریاضی پذیرفته شدم که تحصیلاتم تا سال 1343 ادامه یافت. من سال 1360 بعد از 30 سال خدمت بازنشسته شدم. از سال 64 هم ساکن تهران بوده ام و 15 سال در دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز تدریس کرده ام.

استاد ذاکر در ادامه سخنان خود گذری بر خاطرات دوران معلمی خود زد و چنین بیان نمود:

همه ی عمر خاطره است. یکی از مواردی که به یاد دارم به یکی دو سال قبل از پیروزی انقلاب اسلامی مربوط است. در زمانی که دکتر فرخ رو پارسا وزیر آموزش و پرورش بود، ایران را به دو ناحیه یک(شمال) و دو (جنوب) تقسیم کرده بودند. خبر رسید که معاون ناحیه اول به نام آقای رجبی برای بازدید به خوی خواهد آمد. طبق معمول رئیس پیشاهنگی تعدادی از دانش آموزان را آماده کرد و ر وبه روی کارخانه ی قند، با طبل و دُهل به استقبال معاون رفتند. به افتخار ایشان مراسم مهمانی با حضور رؤسای اداره و معلمان شاخص برپا شد. سرمیز شام، رئیس پیشاهنگی به تعریف و توصیف از جناب معاون پرداخت. رئیس فرهنگ هم از معاون برای رئیس پیشاهنگی درخواست تقدیر کرد و ایشان هم گفت: چشم! من ناخودآگاه خندیدم. معاون از رئیس فرهنگ پرسید که این آقا کیست و وی هم مرا معرفی کرد. از من پرسید: چرا خندیدی؟ هرچه اصرار کردم که اشتباهی رخ داده و قصدی نداشته ام، نپذیرفت و گفت: شما معلم ریاضی هستید و بعید است که اشتباه کنید؛ اگر دلیل را نگویید من لب به غذا نمی زنم و قاشق و چنگال را زمین گذاشت. به ناچار گفتم: وقتی می بینید در خیابان یک نفر خوب شیپور می زند او را تشویق می کنید. من 24 سال خدمت کرده ام و تا به حال یک نفر از بیرون کلاس نگاه نکرده که من چه می کنم.

آقای رجبی اندکی تأمل کرد و سرخ شد. بعد گفت: گناه ماست، شما راست می گویید.
روز بعد که به مدرسه آمدم همکارم آقای واقف گفت که معاون به رئیس فرهنگ دستور داده تا پرونده های معلمان با سابقه را در بیاورند. تمام شب پرونده ها را بررسی کرده و برای همه ی آنها تقدیر نوشته اند.

استاد ذاکر در پایان سخنان خود از تمامی حضار و همچنین از آقای انصاریان و آقای دکتر مرقاتی بابت برگزاری این مراسم قدردانی نمودند.

در پایان مراسم، آقای انصاریان و آقای دکتر مرقاتی از حضور حضارگرامی بخاطر شرکت در این مراسم قدردانی نمودند. و با عرضه کتاب گفتار پدر علم زلزله شناسی ایران دکتر بهرام عکاشه به حضار و عکس دستجمعی با استاد ذاکر و مهندس قم چی مراسم به پایان رسید.

بالا